Nutuk (Söylev) Nedir


Nutuk
Dinleyenleri coşturmak ve belli bir amaca yöneltmek; onlara bir duyguyu, bir düşünceyi, bir isteği, bir ülküyü aşılamak ya da önemli açıklamalarda bulunmak için yapılan etkili, coşkulu konuşmalara nutuk denir.
Kelime anlamı olarak nutuk “söz, söyleyiş, söyleme gücü” demektir. Türkçede bu kelime daha çok “bir topluluğa karşı söylenilen söz, söylev, hitabet” anlamlarında kullanılmaktadır.
Söylevler dinleyenlerin algı durumlarına, hayal güçlerine, duygularına ve ilgi alanlarına göre hazırlanır. Onları düşündürür, coşturur, onlarda ilgi uyandırır, beklenen davranışları yaptırır.
Söylev aslında sözlü bir edebiyat türüdür, ancak yazıya geçirilmişse ve edebi özelliği varsa aynı zamanda yazılı edebiyat ürünü olarak da kabul edilir.
Türk edebiyatının bu anlamda en güçlü örneği Atatürk’ün Nutku’ dur. Aynı zamanda Atatürk’ün “Onuncu Yıl Nutku” da söylev türünün en güzel örneklerinden biridir.
Hatibin amacı bir fikri veya bir meseleyi açık bir şekilde anlatmak, dinleyiciler üzerinde iz bırakmak, onları ikna etmek ve harekete geçirmektir. İyi bir hatip olmak isteyen kişi; iyi düşünen, çok okuyan, tecrübeli, gözlemi kuvvetli, içerisinde bulunduğu toplumu çok iyi bilen, ileri görüşlü biri olmalıdır.
Nutuk Hazırlanırken Dikkat Edilecek Özellikler
Hatip yapacağı konuşmayı planlı bir şekilde hazırlamalı, yazıya geçirmeli ve konuşmaya önceden hazırlanmalıdır. Konuşma sırasında metni yanında bulundurmalı fakat okumamalı, metne arada bir bakmalıdır.
İçten konuşma yapabilmek kolay değildir. Büyük hatiplerin, daha önceden konuşmaya hazırlandıkları, yanlarındaki küçük notlardan faydalandıkları ve o andaki konunun ahengine göre konuşmalarını değiştirdikleri görülmüştür. Bu yüzden hatip, her zaman metne bağlı kalmayabilir.
Söylevin giriş cümlesi toplumun dikkatini çekecek türden olmalıdır.
Söylevde yer alacak düşüncelerin planı iyi yapılmalı ve üslubu iyi seçilmelidir.
Gelişme bölümünde, her türlü belgelerle konu açılır, örneklendirilir ve ispatlamaya çalışılır. Dinleyicinin coşkusunu arttıracak sorulu cevaplı cümlelerle sonuç bölümüne geçilir.
Sonuç bölümünde işlenen konunun önemi ve toplumdaki yankıları kesin ve etkili bir dille vurgulanır.
Hatip ele alacağı konuyu çok iyi bir şekilde savunabilmelidir. Bunun için de hitap etme sanatının bütün inceliklerini, toplum psikolojisini ve düşünce yapısını çok iyi anlamalıdır. Seçtiği kelimeleri ve kurduğu cümleleri en etkili biçimde kullanmasını bilmelidir. Sesinin tonu ve mimikleri, konuşmasının doğal akışıyla uygunluk göstermelidir.

EN ÇOK OKUNANLAR

Faruk Nafiz Çamlıbel “Sanat” Şiir İncelemesi

Yahya Kemal Beyatlı “Sessiz Gemi” Şiir İncelemesi

Cahit Sıtkı Tarancı “Otuz Beş Yaş” Şiir İncelemesi

Necip Fazıl Kısakürek “Kaldırımlar” Şiir İncelemesi

Ahmet Haşim “Merdiven” Şiir İncelemesi