Telmih (Anımsatma) Sanatı


Söz arasında herkesçe bilinen bir olayı, geçmişte yaşanan bir olaya, ünlü bir kişiye ya da bir inanca bağlamaya, onu anımsatmaya telmih denir.
Çağrışıma dayanan bu sanatta anımsatılan şey uzun uzadıya açıklanmayıp bir iki sözcükle ifade edilir. Telmihte anlatılan duygu ile işaret edilen olay arasında gizli bir benzetme söz konusudur.
“Gönlünü Şirin’in aşkı sarınca
  Yol almış hayatın ufuklarınca
  O hızla dağları Ferhat yarınca
  Başlamış akmaya çoban çeşmesi”  Faruk Nafiz Çamlıbel
Yukarıdaki dizelerde Ferhat ile Şirin efsanesi anımsatılmaktadır.
“Şu ıssız, gölgesiz yolun sonunda
  Gördüğün bu tümsek, Anadolu’nda
  İstiklal uğrunda, namus yolunda
  Can veren Mehmet’in yattığı yerdir.”  Necmettin Halil Onan
Bu dizelerde Kurtuluş Savaşı anımsatılıyor.
“Beni bende demen bende değilem
  Bir ben vardır bende benden içerü
  Süleyman kuşdili bilür dediler
  Süleyman var Süleyman’dan içerü”  Yunus Emre
Bu dizelerde kuşdili bilen Süleyman peygamber anımsatılıyor.
“Hırçın yel, uslu dal kapışırlar yalınkılıç
  Rüstem bitirse bir savaş, İsfendiyar açar” Abdullah Öztemiz
Bu dizelerde tarihi kişilere telmih vardır. Rüstem ve İsfendiyar tarihte yaşamış ünlü komutanlardır.

EN ÇOK OKUNANLAR

Faruk Nafiz Çamlıbel “Sanat” Şiir İncelemesi

Yahya Kemal Beyatlı “Sessiz Gemi” Şiir İncelemesi

Cahit Sıtkı Tarancı “Otuz Beş Yaş” Şiir İncelemesi

Necip Fazıl Kısakürek “Kaldırımlar” Şiir İncelemesi

Ahmet Haşim “Merdiven” Şiir İncelemesi