Sait Faik Abasıyanık “Semaver” Öykü İncelemesi

Sait Faik’in Semaver adlı öyküsü, asıl karakter olan Ali'nin annesinin ölümü üzerine kuruludur.
Ali iş bulmuştur. Annesiyle birlikte henüz yeni oluşmaya başlayan sanayiye yakın bir mahallede yoksul ancak mutlu bir yaşam sürmektedir. İnançlı bir kadın olan annesi oğluna çok düşkündür. Babanın ölmüş olduğunu öyküyü okurken hissederiz.
Semaverin öyküdeki varlığı aslında Ali'nin annesiyle birlikte sürdürdüğü hayatın ifadesidir. Sait Faik’in eşiz söylemiyle “sabahın saadetinin istihsal edildiği” nesnedir. Semaverin işlevini yitirmesi, durması, ortadan kalkması aslında Ali'nin annesinin ölümüyle eş zamanlıdır.
Öykünün sonunda semaverin yerini sembolik olarak insan sevgisiyle anlatılan “kıymettar elleri salep fincanını kucaklayan”, “kendileri bir semaver gibi tüten” işçiler, esnaflar ve öğrenciler alır ki bu Ali'nin toplumun içerisinde var olmasının göstergesidir.
Öyküde Ali'nin annesinin soğumaya başlamış yanakları, ölümün soğukluğu, Ali'nin ölü bedeni ısıtmaya çalışması, bunda çaresiz kalması, “o kadar korkunç değil ama soğuk” diye belirtilmesi, ölümün birdenbire gelivermesi, insanın ölüme alışması... Bütün bunlar yazar tarafından birkaç cümleyle etkileyici bir biçimde anlatılır.
Sait Faik’in Semaver adlı öyküsü, ilk dönem eserlerindendir. Anlatımı diğer öykülerinden farklıdır.
Öyküde ana mekân Ali'nin evidir. Diğer mekânlar ise Haliç ve çalıştığı fabrikadır. Zaman kıştır. Bunu salep içmelerinden ve semaverin kaynamasından anlıyoruz. “Sabahleyin Ali'nin bir semaver, bir de fabrikalarının önünde bekleyen salep güğümü hoşuna giderdi.
Öykü, “ilahi bir anlatıcının” bakış açısıyla anlatılmış bir “durum öyküsü” dür.
Öyküde anlatım tekniği olarak “diyalog”, “monolog”, “betimleme”  ve “benzetmeler” kullanılmıştır.
Semaver adlı öykü, yazarın 1936’da basılan Semaver adlı kitabında yer almaktadır. Kitap daha sonra “Varlık” yayınları tarafından pek çok kez yayınlanmıştır.
Yazar bu öyküsünde fakir insanların da mutlu yaşayabileceğini dile getirir. Çoğunlukla kendi gözlemlediği izlenimleri öykülerinde anlatan yazar, bu öyküde işçi Ali'yi anlatmaya çalışır. Bu nedenle öyküdeki bazı detaylar yapay görünür. Semaver, Sait Faik öykülerinin geçirdiği gelişimi anlamak açısından okunması gereken bir öyküdür.

EN ÇOK OKUNANLAR

Faruk Nafiz Çamlıbel “Sanat” Şiir İncelemesi

Yahya Kemal Beyatlı “Sessiz Gemi” Şiir İncelemesi

Cahit Sıtkı Tarancı “Otuz Beş Yaş” Şiir İncelemesi

Necip Fazıl Kısakürek “Kaldırımlar” Şiir İncelemesi

Ahmet Haşim “Merdiven” Şiir İncelemesi